ใบที่ร่วง คือเชื้อไฟที่รอวันถูกจุด
ทุกปลายฤดูฝนต่อฤดูแล้ง ใบตองตึงในป่าเขตตำบลขี้เหล็ก อำเภอแม่ริม ร่วงหล่นทับถมพื้นป่าเป็นชั้นหนา ใบแห้งเหล่านี้คือเชื้อไฟอย่างดีที่รอวันถูกจุด ทุกปีควันจากการเผาเศษใบไม้ลอยคลุมทั้งหุบเขา กลายเป็นฝุ่น PM2.5 ที่คนแม่ริมต้องหายใจร่วมกัน

NS-TT-142 · Dipterocarpus obtusifolius
ถ้าใบไม้ใบนี้ ไม่ต้องเป็นเชื้อไฟอีกต่อไป
แล้วถ้าใบตองตึงใบเดียวกันนี้ ไม่ต้องรอวันถูกเผา แต่ถูกเก็บ ล้าง ตาก แล้วอัดด้วยความร้อนให้ขึ้นรูปเป็นภาชนะล่ะ ความร้อนที่เคยมากับไฟป่า วันนี้อยู่ในแม่พิมพ์ร้อนที่กดใบให้กลายเป็นจาน ไฟที่เคยทำลาย จึงกลายเป็นไฟที่ใช้สร้างของขึ้นมาใหม่

ล้าง ตาก กด ทีละใบ ด้วยมือ
ใบตองตึงทุกใบที่เก็บมา ผ่านการล้างและตากให้แห้งสนิท ก่อนวางลงแม่พิมพ์ร้อนแล้วกดทีละใบด้วยมือ ไม่มีเครื่องจักรใดแทนสายตาและมือของคนกดได้ เพราะใบไม้แต่ละใบมีลายเส้นและรูปทรงของตัวเอง ไม่มีสองใบไหนเหมือนกัน จานทุกใบที่ออกจากแม่พิมพ์จึงมีหมายเลขกำกับเฉพาะตัว เหมือนตัวอย่างในพิพิธภัณฑ์

รายได้ ตรงจุดที่เคยมีแต่ควัน
ใบตองตึงทุกใบที่ในสวนใช้ รับซื้อจากคนในชุมชนทั้งหมด — คนที่เดินเก็บใบไม้จากป่าชุมชนแล้วนำมาขายให้เรา กลายเป็นรายได้เสริมที่ไม่เคยมีมาก่อน ตรงจุดที่เคยมีแต่ควันไฟจากการเผา วันนี้มีรายได้จากใบไม้ที่ร่วงหล่นเองตามธรรมชาติ

NS-TT-780 · ชุมชนแม่ริม
จากป่าแม่ริม ถึงโต๊ะอาหารทั่วเมือง
จากป่าแม่ริม ถึงโต๊ะอาหารในเมือง จานใบตองตึงที่ผ่านมือคนในชุมชนและงานกดของในสวน วันนี้เสิร์ฟอาหารเช้าที่โรงแรม วางบนถาดในร้านอาหาร และกลายเป็นของขวัญองค์กรที่เล่าเรื่องได้มากกว่าคำว่า "รักษ์โลก"

NS-TT-686 · ร้านอาหาร · โรงแรม